Strona wykorzystuje pliki cookies, jeśli wyrażasz zgodę na używanie cookies, zostaną one zapisane w pamięci twojej przeglądarki. W przypadku nie wyrażenia zgody nie jesteśmy w stanie zagwarantować pełnej funkcjonalności strony!

poniedziałek, 25 marzec 2019 23:08

Podbabiogórze znane i nieznane – Dwór na Wysokiej

Na południe od Jordanowa znajduje się niewielka wieś, której położenie w pełni oddaje jej nazwa. Mowa jest o Wysokiej, której centralna część leży prawie na wysokości 600 m.n.p.m. Takie usytuowanie gwarantuje piękne widoki nie tylko na okoliczne szczyty Beskidu Żywieckiego, ale także można stąd zobaczyć Tatry, Beskid Wyspowy, czy też Gorce. Jednakże walory krajobrazowe nie są jedynym atutem tej miejscowości. Najbardziej znaną atrakcją Wysokiej jest dwór obronny z XVII wieku, jedyny tego typu zabytek w powiecie suskim. Zlokalizowany jest w północnej części Wysokiej, nieco na uboczu, tuż przy Głównym Szlaku Beskidzkim (czerwony szlak turystyczny). W pobliżu znajduje się szkoła podstawowa oraz cmentarz wojenny, gdzie pochowani są polscy żołnierze polegli w trakcie Kampanii Wrześniowej.

 

Początki Wysokiej sięgają XVI wieku. Pierwsze źródła wspominają o niej w 1581 r., kiedy to przeszła z rąk Spytka Jordana z Zakliczyna na własność jego zięcia – Kaspra Zebrzydowskiego, wojewody kaliskiego. Sam dwór powstał w kolejnym stuleciu i był zamieszkany przez kolejnych dziedziców aż do 1848 r. Następnie pełnił rolę spichlerza. W latach 1910 – 1912 został wyremontowany i ponownie pełnił rolę rezydencji, której ostatnim dziedzicem był Robert Żeleński. Podczas walk o Wysoką dwór został zbombardowany i spalony. Po zakończeniu wojny został przejęty przez Skarb Państwa. Urządzono w nim szkołę, która funkcjonowała do 1966 r. Następnie budynek przechodził z rąk do rąk, co przyczyniało się do jego systematycznego popadania w ruinę. Dopiero w 1988 r. dwór wykupili Anna i Antoni Pilchowie z Krakowa. Przeprowadzili gruntowny remont w celu przywrócenia pierwotnego charakteru dworu oraz przystosowania go dla potrzeb turystów.

Dwór wzniesiony został na planie prostokąta z kamienia łamanego i cegły. Jest to budynek piętrowy, podpiwniczony, nakryty dużym, czterospadowym dachem. W środkowej części elewacji frontowej umieszczone jest wejście prowadzące do obszernej sieni, która z kolei wiedzie do salonu – po lewej stronie – i do kuchni – po prawej stronie. Sień i salon nakrywają sklepienia kolebkowe z lunetami, natomiast kuchnię drewniany strop. Na piętro z sieni prowadzą drewniane, łamane schody. Podobnie, jak kuchnię tak i całe piętro pokrywa drewniany strop. Zewnętrzne otoczenie dworu stanowi park porośnięty leciwymi drzewami, m.in. lipami i jesionami. Można w nim odnaleźć ślady tarasowego ogrodu geometrycznego, na którego części składały się; ogród, park krajobrazowy i tzw. zwierzyniec – las w przedłużeniu ogrodu dworskiego. Rodzina Pilchów nie tylko uratowała budynek dworu, ale także wskrzesiła w nim na nowo życie. Dwór stał się siedzibą Fundacji Lutnia Staropolska. Odbywają się tutaj liczne koncerty. Zabytek chętnie odwiedzają liczne wycieczki szkolne oraz indywidualni turyści.

Dawny dwór obronny na szlaku z Krakowa na Węgry, rezydencja szlachecka w XVII i XVIII wieku, cel niemieckich bombardowań z września 1939 r. cudem ocalał i nie popadł w ruinę. Dzięki wysiłkowi i pasji obecnych właścicieli stał się jedną z największych atrakcji Podbabiogórza. Na nowo rozbrzmiała w nim szlachecka muzyka, a w otaczającym go klimatycznym ogrodzie można usłyszeć echo minionych wydarzeń. Wszystko to odnajdziemy w niewielkiej Wysokiej otulonej grzbietami beskidzkich gór.

 

KB

BIBLIOGRAFIA;

www.powiatsuski.pl

www.dnidziedzictwa.pl

www.lutnia.pl

 

FOTOGRAFIE;

Fot. 1. Droga do Dworu;

Fot. 2-6. Dwór na Wysokiej;

Fot. 7. Drewniany dom w pobliżu Dworu;

Fot. 8. Panorama Tatr oraz okolicznych gór – zdjęcia własne.

Home